BBG HFD06
Nominativus en Accusativus
Het onderwerp van een zin staat in de eerste naamval, de nominativus. Dit is ook de vorm van een woord in het woordenboek. Het lijdend voorwerp (‘direct object’) van een zin staat in de vierde naamval, de accusativus.
In meeste Nederlandse zinnen is de woordvolgorde: onderwerp - werkwoor - lijdend voorwerp. In het Grieks gaat dit niet op, onderwerp en lijdend voorwerp zijn doorgaans te onderscheiden door te kijken naar welke naamvallen gebruikt zijn in de zin.
Naamvalsuitgangen
De naamvalsuitgangen zijn de uitgangen die toegevoegd worden aan de stam van het woord. In Tabel 1 staan deze uitgangen voor de 1e en 4e naamval.
Tabel 1
Naamvalsuitgangen 1e en 4e naamval
| Naamval | Naam | 2e decl.m. | 1e decl.vr. | 3e decl.onz. |
|---|---|---|---|---|
| 1e ev | Nominativus | ς | η α | ν |
| 2e ev | Genitivus | |||
| 3e ev | Dativus | |||
| 4e ev | Accusativus | ν | ν | ν |
| 1e mv | Nominativus | ι | ι | α |
| 2e mv | Genitivus | |||
| 3e mv | Dativus | |||
| 4e mv | Accusativus | υς | ς | α |
Vaak wordt de laatste stamklinker meegenomen bij weergeven van naamvalsuitgangen. Zie Tabel 2.
Tabel 2
Laatste stamklinker en naamvalsuitgang
| Naamval | Naam | 2e decl.m. | 1e decl.vr. | 3e decl.onz. |
|---|---|---|---|---|
| 1e ev | Nominativus | ος | η α | ον |
| 2e ev | Genitivus | |||
| 3e ev | Dativus | |||
| 4e ev | Accusativus | ον | ην αν | ον |
| 1e mv | Nominativus | οι | αι | α |
| 2e mv | Genitivus | |||
| 3e mv | Dativus | |||
| 4e mv | Accusativus | ους | ας | α |
In Tabel 3 de verbuiging van een mannelijk woord in de eerste declinatie, van twee vrouwelijke woorden uit de eerste declinatie en van een onzijdig woord uit de derde declinatie. In de ernaast staande Tabel 4 de verbuiging van het bepaald lidwoord. Het Grieks kent geen onbepaald lidwoord.
Tabel 3
Paradigma verbuiging drie zelfstandige naamwoorden
| Naamval | 2e decl.m. | 1e decl.vr. | 3e decl.onz. | ||
|---|---|---|---|---|---|
| 1ev | λόγος | γραφή | ὥρα | ἔργον | |
| 2ev | |||||
| 3ev | |||||
| 4ev | λόγον | γραφήν | ὥραν | ἔργον | |
| 1mv | λογόι | γραφαι | ὣραι | ἔργα | |
| 2mv | |||||
| 3mv | |||||
| 4mv | λόγους | γραφάς | ὥρας | ἔργα |
Tabel 4
Verbuiging bepaald lidwoord
| Naamval | m. | vr. | onz. | |
|---|---|---|---|---|
| 1e ev | ὁ | ἡ | τό | |
| 2e ev | ||||
| 3e ev | ||||
| 4e ev | τόν | τήν | τό | |
| 1e mv | οἱ | αἱ | τά | |
| 2e mv | ||||
| 3e mv | ||||
| 4e mv | τούς | τάσ | τά |